Nëpërbishti - Fshati i serrave

Fshati Nëpërbisht  i komunës së Therandës ka 120 shtëpi me rreth  1350 banorë. Është një vendbanim i tipit me shtëpi të grumbulluara dhe shtrihet në një rrafshinë në jugperëndim të Therandës, tetë kilometra larg qendrës komunale. Banorët e vyer të këtij fshati ekzistencën e sigurojnë kryesisht nga punët në bujqësi. Ndryshe Nëpërbishti quhet fshat i serave, se një pjesë e madhe e tokës përreth fshatit është mbuluar me sera. Fermerët e zellshëm si Gani Shala,  Bexhet Hoti, Qami Krasniqi, Sefer Krasniqi, e të tjerë kanë 50 - 60 arë sipërfaqe të mbuluara me sera. Në këtë fshat bujqësor pothuaj të gjitha  familjet kanë së paku nga 10-20 arë sipërfaqe të mbuluara me sera për kultivimin e perimeve. Fermerët e vyer me prodhimet  e tyre të hershme dhe të freskëta me perime furnizojnë popullatën e komunave të Therandës, të Prizrenit e Rahovecit e më gjerë.

Për të dalë me produktet e tyre sa më herët në treg fermerët e këtij lokaliteti tashmë ia kanë nisur punës së tyre në sera për mbjelljen e fidanëve të specit, domates, trangujve dhe lakrave. Këta fermerë përballen me shumë probleme e vështirësi për shkak të mos subvencionimit, konkurrencës jo lokale dhe për arsye të mos mbrojtës së  prodhimeve vendore. Inxhinieri i bujqësisë, Shaqir Kryeziu, i cili merret me bujqësi, tregon se ”për t`i kultivuar perimet në sera kërkohet mund dhe angazhim i madh, por edhe shpenzime të mëdha materiale prej fillimit të mbjelljes së fidanëve deri te plasmani i produkteve në treg. Për pesë pako prej 100 gramëve me farë hibride të domates kam paguar 300 euro, e ku janë shpenzimet të tjera. Tani i kemi mbjellë farat në sera dhe për t`i mbrojtur nga temperaturat e ulëta të këtyre ditëve duhet të ngrohen serat  dhe ngrohja shkakton vetëm shpenzime.  Në fund të marsit fillon faza e trapjamtinit, zhvendosja e fidanëve prej vendit të mbirjes në vendin përhershëm kur fillon rritja dhe formimi i frytit. Me prodhimet e para të trangujve në treg dalim në fund të prillit, me prodhimet e specit në mes të muajit maj, me domate të pjekura në treg dalim në fillim të muajit qershor. Kurse fidanë e lakrave në ambient të hapur i mbjellim në prill, kurse fidanët e shalqirit pjesërisht i mbjellim në maj. Me prodhimin e perimeve në sera  gjatë vitit i marrim dy  prodhime. Pas vjeljes së trangujve të hershëm në sera mbjellim spinaq dhe tranguj vjeshtorë për konservime,” tha Shaqir Kryeziu. Ai shton: “Me punët në bujqësi e sigurojnë ekzistencën dhe me devotshmëri fshati ynë po e vazhdon traditën e punës së gjyshërve tanë, të cilët ekskluzivisht janë marrë me punë bujqësore. Bile ata  na porositnin se nuk duhet të përbuzet toka, asnjë pëllëmbë nuk duhet lënë pa u punuar. Dhe ne nëpërbishtasit asnjë pëllëmbë  tokë nuk e lëmë djerrinë”.

Puna në bujqësi sjell edhe përfitime të mira materiale, se disa familje të fshatit tonë nga prodhimi i perimeve kanë krijuar standard të mirë jetësor, vetëm falë punës me shumë mund e sakrifica. Sikurse të punohej toka në tërë Kosovën sikurse në Nëpërbisht, popullata e Kosovës do të furnizohej gjithmonë me prodhime të freskëta vendore të perimeve dhe kulturave të tjera bujqësore. Por aktualisht është shumë vështirë marrja me bujqësi, se fermerët në radhë të parë nuk i kanë të garantuara prodhimet e bujqësore, se në tregun e Kosovës hyjnë mallra të dyshimta me çmime të ulëta dhe aspak kualitative. Për t`i mbrojtur prodhimet bujqësore dhe të tjerat, Qeveria e Kosovës duhet të marrë masa reciprociteti ndaj prodhimeve të shteteve që nuk e zbatojnë marrëveshjen e CEFTA-s. Më në fund Ministria e Bujqësisë dhe Zhvillimit Rural duhet t`i ndihmojë bujqit me subvencionime dhe prodhimin e perimeve, në mënyrë që fermerët të jenë konkurrentë me çmime dhe mall kualitativ në treg karshi prodhimeve bujqësore të importuara, tha Shaqir Kryeziu.
Rr. REXHAJ

Publiko kete artikull: