Ujmiri (Savrova)

Shtrihet rreth 5-6 km në juglindje të Therandës, në disa pjesë të rrafshëta dhe pjesë të ngritura në formë të kodrave të vogla. Është vendbanim i tipit të grumbulluar.

Familjet e sotme të këtij vendbanim janë: Zenelaj, Qerkinaj, Gashi, Krasniqi, Kokollari etj. Familja Gashi, thuhet se ka ardhur nga fshati Koçiaj i Ulqinit, disa të tjerë nga fshati Vrrion (Vërshec) i kësaj komune. Nga Ujmiri (Savrova) thuhet se janë shpërngulur në Mleqan, Lumbardh, Carevik, Kijevë etj.

Sipas gjurmëve të kulturës materiale, dëshmohet se është një prej vendbanimeve më të vjetra të kësaj ane. Është interesant se në!këtë vendbanim janë ruajtur gjurmët e disa varrezave të vjetra. Kështu në fshat ekzistojnë Varret e Kishës, varreza me gurë me kryqa dhe afër tyre janë edhe themelet e kishës. Afër shkollës po ashtu ekzistojnë varreza të moçme. Në një lendinë të vogël ekzistojnë varrezat e quajtura Varret e Krushqve. Në pjesën nën kishë, në vendin Pllavanicë, ka gurë të mëdhenj të themeleve, qeramikë, pusa të ujit, rrugë të kalldrëmit që dëshmojnë se aty ka ekzistuar si vendbanim. Në popull flitet se prej Bungaje (Dvorani) e deri në Mamushë macja ka kalliar nëpër kulme.

Mikrotoponimet më karakteristike të këtij vendbanimi: Shpati i Demerxhisë, Kodra e Varrevë, Roga e Dardhave, Roga e Gatë, Varfet e Krushqve, Varret e Kishës, Fangishta etj.

Në këtë lokalitet ka shenja edhe të rrugës që ka kaluar nëpër këtë vendbanim e ka shkuar rruga nga Buzhala për në Prizren.

Në dokumentet e shkruara, ishte i regjistruar në defterin kadastral osman të Sanxhakut të Shkodrës të vitit 1485 me emriri Dolina Savrnug me 5 shtëpi e 1 beqar.

Për këtë vendbanim shqiptar, nuk kemi shënime të mëvonshme, ndoshta, një kohë ishte i braktisur. Me emrin Savrova është e regjistruar n£ sallnamet e Vilajetit të Kosovës të vitit 1893 (1311 h), të vitit 1896 (1314 h) dhe të vitit 1900 (1318 h).

Në këtë vendbanim në vitin 1937 u kolonizuan 4 familje kolone serbe nga Kroacia, të cilat në fillim të Luftës së Dytë Botërore u kthyen nga kishin ardhur.

Shënimet statistikore:

rreth vitit 1879 jetonin 12 familje shqiptare;

në vitin 1913 kishte 208 banorë;

në vitin 1919 me lagjen e Dushkajës (Dubravës) - 28 shtëpi me 226 banorë shqiptare;

sipas regjistrimit të vitit 1921 - 20 shtëpi me 150 banorë;

në vitin 1948 - 26 shtëpi me 243 banorë;

në vitin 1953 - 33 shtëpi me 315 banorë;

në vitin 1961 - 40 shtëpi me 442 banorë shqiptarë;

në vitin 1971 - 53 shtëpi me 577 banorë shqiptarë;

në vitin 1981 - 76 shtëpi me 837 banorë shqiptarë.

Publiko kete artikull: